Kamieniołom Kopulak to zalane wodą wyrobisko w lesie koło Suchedniowa, które wygląda jak fragment Marsa przeniesiony w świętokrzyskie lasy. Intensywna rdzawo-czerwona barwa piaskowców oraz woda wypełniająca wyrobisko tworzą krajobraz, który trudno spotkać gdzie indziej w Polsce. Kolory zawdzięcza związkom żelaza i innym minerałom, które uwalniają się ze skał, nadając całemu miejscu nieziemski wygląd.
- nieziemski
- czerwony krajobraz
- unikalne ślady prehistorii
- łatwy dostęp leśnymi drogami
- idealne miejsce do fotografii
Historia wydobycia czerwonego piaskowca
Początki eksploatacji czerwonego piaskowca w kamieniołomie sięgają 1929 roku, najbardziej intensywne prace prowadzono od lat 60. XX wieku aż do 1999 roku, kiedy kopalnia została zamknięta, a teren zalany wodą. Nie był to jednak koniec historii tego miejsca – w 2014 roku wydobycie zostało wznowione, choć w mniejszej skali niż wcześniej.
W kamieniołomie wydobywa się złoża pstrych piaskowców triasowych, które powstały u schyłku wczesnego triasu. Materiał stąd ma konkretne zastosowanie – czerwone piaskowce suchedniowskie wykorzystywane są do budowy płyt wykładzinowych, krawężników, płyt chodnikowych, a znanym przykładem jest postument pomnika Fryderyka Chopina w Łazienkach Królewskich w Warszawie.
Co zobaczyć w Kamieniołomie Kopulak
Główną atrakcją jest oczywiście samo jezioro w wyrobisku – jego pomarańczowo-czerwony kolor robi wrażenie nawet na zdjęciach, a na żywo jeszcze bardziej. Woda odbija barwy okolicznych skał, tworząc widok, który kojarzony jest z marsjańskimi krajobrazami. Miejsce leży w szczytowej partii wzgórza, otoczone jest lasem, co dodatkowo potęguje efekt odkrycia czegoś ukrytego.
Kamieniołom jest ogrodzony ogromnymi blokami skalnymi co utrudnia wejście na jego teren, ale nie trzeba schodzić na dół, żeby docenić to miejsce. Piękne widoki są z góry, z linii lasu gdzie prowadzi wydeptana ścieżka – tym sposobem kamieniołom można przejść na około podziwiając jego walory.
W latach 2001-2003 odkryto tam ślady życia sprzed 240 milionów lat – naukowcy znaleźli tropy triasowych płazów, gadów, prajaszczurek oraz kilkumetrowych archozaurów.
Ślady prehistorycznych stworzeń
Kopulak to nie tylko malownicze miejsce, ale też stanowisko paleontologiczne. Odkrycia z początku XXI wieku pokazały, że w skałach zachowały się odciski stóp prehistorycznych zwierząt, które chodziły tu dziesiątki milionów lat temu. Nie każdy wie, że patrząc na te czerwone piaskowce, można próbować odnaleźć ślady dawnego życia – choć wymaga to sporej dozy szczęścia i dobrego oka.
Sama geologia tego miejsca jest fascynująca. Skały zbudowane są głównie z ziaren kwarcu, z domieszką minerałów ciężkich, a ich charakterystyczna barwa sprawia, że Kopulak wyróżnia się na tle innych kamieniołomów w Polsce.
Dla kogo jest ta wycieczka
Kamieniołom Kopulak to miejsce dla osób szukających nietypowych krajobrazów bez konieczności pokonywania trudnych szlaków. Spacer z centrum Suchedniowa to kilka kilometrów leśną drogą – nie jest to wymagająca trasa, ale wymaga przejścia kawałka po nieutwardzonym terenie.
Miłośnicy fotografii znajdą tu doskonałe warunki do zdjęć – czerwone i pomarańczowe tony, odbicia w wodzie, kontrasty między kolorem skał a zielenią lasu. Osoby zainteresowane geologią czy paleontologią też znajdą coś dla siebie. Nie jest to natomiast typowe miejsce na rodzinny piknik z małymi dziećmi – teren jest monitorowany, a dostęp do samego jeziora ograniczony ze względów bezpieczeństwa.
Ważne zasady i bezpieczeństwo
Trzeba pamiętać, że teren jest monitorowany, a wejście bez zezwolenia jest traktowane przez właściciela jako nielegalne wtargnięcie i grozi konsekwencjami. Zwiedzanie jest możliwe tylko wzdłuż ścieżki, oznaczonej tablicami. To wciąż działający zakład górniczy, choć eksploatacja odbywa się tylko kilka razy w roku.
Kąpiel w jeziorze jest surowo zabroniona. W zalanej powierzchni znajdują się ostre skały jak również inne pozostałości kopalniane, co stanowi realne zagrożenie. Choć woda wygląda kusząco, zwłaszcza w upalne dni, lepiej odpuścić sobie ten pomysł.
Jak dojechać do Kamieniołomu Kopulak
Do kamieniołomu najlepiej trafić, podążając na północny wschód Suchedniowa – ze stacji kolejowej „Suchedniów” i osiedla Bugaj należy kierować się ulicą Langiewicza w stronę Mostek i Parszowa, z Langiewicza skręcamy w lewo, w ulicę Szeroką i wędrujemy niespełna dwa kilometry na północ. Kopulak znajduje się w środku lasu, więc ostatni odcinek to leśna droga.
Z centrum Suchedniowa dzieli to miejsce kilkukilometrowy spacer. Można też dojechać samochodem – szutrowa droga prowadzi w kierunku lasu, a przy pierwszym rozjeździe należy skręcić w prawo. Nie ma tu parkingu ani żadnej infrastruktury turystycznej, więc warto być na to przygotowanym.
Niedaleko Kopulaka, dalej na północ, znajduje się inny dawny kamieniołom zwany Oczami Ziemi – można połączyć obie atrakcje w jedną wycieczkę.
Informacje praktyczne
Wstęp: Miejsce jest dostępne bezpłatnie, ale tylko z wyznaczonych ścieżek wokół kamieniołomu. Wejście na teren samego wyrobiska jest zabronione.
Godziny: Teren można zwiedzać przez cały rok, w dowolnych godzinach dziennych. Najlepiej wybierać się w słoneczne dni, kiedy kolory skał i wody są najbardziej intensywne.
Czas zwiedzania: Na spacer wokół kamieniołomu i zrobienie zdjęć wystarczy 30-45 minut. Z dojściem z centrum Suchedniowa należy zaplanować około 2-3 godzin na całą wycieczkę.
Co zabrać: Wygodne buty do chodzenia po leśnych ścieżkach, aparat lub telefon z dobrym aparatem (miejsce jest bardzo fotogeniczne), wodę – w okolicy nie ma żadnych punktów gastronomicznych.
Najlepsza pora: Wiosna i lato, gdy kolory są najbardziej żywe, a długi dzień pozwala na spokojny spacer. Jesienią miejsce również ma swój urok, choć może być błotnisto po deszczach.